Sümerler hakkında bilgi


Mezopotamya’da kurulduğu bilinen ilk devlet Sümerler’dir. Sümerler aşağı mezopotamya’da Ur, Uruk, Eridui Lagaş, Kiş, Umma gibi Site denilen şehir devletlerinden oluşmuşlardır. Sümer şehir devletleri dünyanın ilk devlet teşkilalatlarıdır.

  • Sümerler şehir devletleri Patesi veya Ensi adı verilen rahip krallar tarafından yönetilmişlerdir. Krallar, ülkeyi tanrı krallar tarafından yönetiyor ve krallık babadan oğula geçiyordu.
  • Sümerler, bataklıkları kurutup, kanallar açmış ve toprakları daha verimli hale getirmişlerdir. Topraklar tanrının malı sayıldığı için şehir devletleri genellikle Zigguart denilen çok katlı tapınakların etrafında gelişmiştir. Zigguratların son katını Rasathane (gözlemevi) olarak kullanmışlardır. Bu durum, Sümerlerin Astronomi’de ilerlemelerini sağlamıştır. Yine Zigguratların 7 katlı olması mimaride ileri gittiklerini gösterir.
  • Topraklar tanrının malı sayıldığı için tapınağın çevresindeki topraklardan elde edilen ürünler tapınaktaki rahip – memurlara verilir ve bu ürünler tapınaklarda depolanırdı. Memurlar her ailenin gıda ihtiyacını verir, artanı ise olağanüstü durumlar için saklar veya diğer malları almak için takas usulü ile satardı.
  • Tapınaklara getirilen ürünleri belirlemek amacıyla rahipler tarafından çizilen işaretler Sümer yazısını ortaya çıkarmıştır. Kil tabletler üzerine çizilen bu işaretler çiviye benzediği için bu yazıya çivi yazısı da denmiştir.
  • Tarihteki yazıyı ilk Sümerler bulduğu için dolayısıyla Tarihi Devirlere geçen ilk uygarlık da Sümerler olmuştur.
  • Sümer Çivi Yazısı ticaret ve istila yoluyla Akdeniz ve Anadolu uygarlıkları tarafından da tanınmış ve kullanılmıştır.
  • Yazı sayesinde edebi türlerin geliştiği görülür. Gılgamış, Tufan, Yaradılış, destanları ünlüdür ve ticaret sayesinde çevre uygarlıklara da yayılmıştır.
  • Sümerler, çok tanrılı bir inanca sahiptir. Her şehrin kendi tanrısı vardır. Ancak tüm şehirlerin ortak tanrısı vardır. İlk dönemlerde ölümden sonraki hayat inancı varsa da Sami akınlarından sonra bu inanç ortadan kalkmıştır.
  • Ekonomileri tarıma dayanmaktaydı. Topraklardan elde edilen ürünlerin fazlası gereksinim duyulan malların temini için satılırdı. Bundan dolayı tarihin ilk devirlerinden itibaren Anadolu, Mısır, Suriye ve Hindistan’la ticaret yapmışlardır.
  • Halk; hürler, korunanlar ve kölelerden oluşmaktaydı. Kölelerin hiçbir hakkı yoktu ve alınıp satılmaktaydı.
  • Tarihte bilinen ilk yazılı kanunlar Lagaş Kralı Urugakina tarafından yapılmıştı. Getirdiği kanunlarla halkın üzerinde ağır vergi yükünü kaldırmış ve herkesin malını ve mülkünü kanun güvencesine almıştır. Özel mülkiyet kavramının geliştiğinin bir göstergesi olarak kullanılan mal ve eşyaların üzerinde damga ve silindir mühürleri ortaya çıkmıştır.
  • Bu kanunlarda cezalar fidye olarak uygulanmıştır. Sümer kanunları şehir devletlerini ve küçük bölgeleri yönetmek için uygundur. Urgakina kanunları, Sümerler’in dünyadaki ilk hukuk devleti olduğunu göstermektedir.
  • Sümerler, bilimde ileri giderek Astornomi, Geometri ve Matematik bilimlerinin temellerini atmışlardır. Dört işlem kullanmışları, yüzey ve hacim ölçülerini kullanarak daireyi 360 dereceye bölmüşlerdir. Burçları bulmuşlar, ayı 30, yılı 360 gün olarak hesaplamışlardır. Aynı zamanda Ayı yılı esasına dayanan ilk takvimi yapmışlardır.

Kaynak: https://www.bilgisepeti.net/sumerler-hakkinda-bilgi/


0 Comments

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir